Meme rekonstrüksiyonu nedir?
Meme rekonstrüksiyonu, kanser tedavisi nedeniyle memenin tümü ya da bir bölümü alındıktan sonra memenin yeniden oluşturulmasıdır. Doğumsal yokluk ve belirgin gelişim asimetrilerinde de uygulanır.
Bu bir estetik ek işlem değildir. Meme kaybı, bedensel bütünlük algısını ve günlük hayatı doğrudan etkiler; rekonstrüksiyon, kanser tedavisinin bütününün bir parçası olarak planlanır. Bu nedenle karar, cerrahi onkoloji ve gerektiğinde radyasyon onkolojisiyle birlikte alınır.
Zamanlama: eşzamanlı mı, gecikmeli mi?
| Eşzamanlı | Gecikmeli | |
|---|---|---|
| Ne zaman | Memenin alındığı ameliyatla aynı seansta | Tedaviler tamamlandıktan sonra, aylar veya yıllar içinde |
| Avantajı | Deri zarfı korunur, sonuç genellikle daha doğal; hasta memesiz bir dönem yaşamaz | Onkolojik tedavi planı netleşmiş olur; karar acele verilmez |
| Dikkat gerektiren | Radyoterapi gerekecekse sonuç etkilenebilir | Deri ve dokular büzüştüğü için daha kapsamlı onarım gerekebilir |
Radyoterapi ihtiyacı zamanlamayı belirleyen en önemli etkendir. Işınlama beklenen olgularda kendi dokusuyla onarım daha dayanıklı bir sonuç verir; bu nedenle plan, radyoterapi kararına göre kurulur.
Yöntemler
| İmplant ile | Kendi dokusuyla (flep) | |
|---|---|---|
| Nasıl | Doku genişletici sonrası implant ya da uygun olgularda tek aşamada implant | Karın, sırt veya uyluktan alınan kendi deri, yağ ve gerektiğinde kas dokusu |
| Ameliyat | Daha kısa, ek kesi yok | Daha uzun, mikrocerrahi gerektirebilir; verici bölgede kesi olur |
| İyileşme | Daha hızlı | Daha uzun |
| Uzun vade | Zamanla değişim veya değiştirme gerekebilir | Kendi dokusu olduğu için kiloyla birlikte değişir, daha kalıcıdır |
| Radyoterapi sonrası | Sorun oranı yüksektir | Daha uygundur |
Karın dokusuyla yapılan onarımda dokular damarlarıyla birlikte alınıp göğüs duvarındaki damarlara mikrocerrahi yöntemle bağlanır. Sırt dokusu, implant ile birlikte veya tek başına kullanılabilir.
Meme başı ve çevresindeki koyu halkanın oluşturulması genellikle son basamaktır; küçük bir girişimle ya da tıbbi dövme (medikal tatuaj) yöntemiyle yapılır. Simetriyi sağlamak için diğer memede küçültme veya dikleştirme gerekebilir; bu da plana dahil edilir.
Süreç ve iyileşme
Rekonstrüksiyon çoğu zaman tek ameliyatta bitmez; basamaklı bir süreçtir. Hastanede kalış süresi implantla yapılan onarımda kısa, kendi dokusuyla yapılanda daha uzundur. Ameliyat sonrası bir süre dren kullanılır.
Günlük yaşama dönüş, uygulanan yönteme göre haftalar içinde kademeli olur. Yeniden oluşturulan memede dokunma duyusu, alınan memedeki gibi olmaz; bu, sürecin baştan konuşulması gereken bir yönüdür.
Onkolojik izlem etkilenir mi?
Rekonstrüksiyon, kanser takibini engellemez. İzlem, uygulanan yönteme uygun biçimde sürdürülür ve onkoloji ekibinin planına göre yürütülür. Bu konu hastaların en sık sorduğu ve en çok kaygı duyduğu başlıktır; kararın onkoloji ekibiyle birlikte verilmesinin nedeni de budur.
Kimler uygundur?
Uygunluk; tümörün evresi ve tedavi planı, genel sağlık durumu, sigara kullanımı, kilo ve hastanın kendi tercihi birlikte değerlendirilerek belirlenir. Sigara, doku beslenmesini bozduğu için özellikle kendi dokusuyla yapılan onarımlarda ameliyat öncesi bırakılması istenir.
Rekonstrüksiyon istemeyen hastalar için de bu bir eksiklik değildir; karar tümüyle hastaya aittir ve daha sonra da verilebilir.
Değerlendirme
Doğru yöntem; tümör tedavisinin gereklilikleri, vücut yapısı ve hastanın beklentisi birlikte okunduğunda ortaya çıkar. Aynı ameliyatı geçirmiş iki hasta için farklı yöntemler doğru olabilir.
Meme kanseri tedavisi öncesinde ya da sonrasında rekonstrüksiyon seçeneklerini konuşmak isterseniz randevu oluşturabilirsiniz; mevcut patoloji ve tedavi bilgilerinizi getirmeniz planlamayı hızlandırır.